[Cơ bản] Bài 1 : SỰ HẤP THỤ NƯỚC VÀ MUỐI KHOÁNG Ở RỄ

Thảo luận trong 'Môn Sinh - Khối 11' bắt đầu bởi quangthoai, 14 Tháng mười hai 2009.

  1. quangthoai

    quangthoai New Member

    Thứ ba, ngày 12 tháng năm năm 2009

    BÀI 1

    Nhãn: GIÁO KHOA - 11CB
    PHẦN 4: SINH HỌC CƠ THỂ
    CHƯƠNG I: CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG
    A _ CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG Ở THỰC VẬT

    BÀI 1:
    SỰ HẤP THỤ NƯỚC VÀ MUỐI KHOÁNG Ở RỄ
    Nước là dung môi hòa tan nhiều muối khoáng. Trong môi trường nước, muối khoáng phân li thành các ion. Sự hấp thụ các ion khoáng luôn gắn với quá trình hấp thụ nước.
    I. RỄ LÀ CƠ QUAN HẤP THỤ NƯỚC VÀ ION KHOÁNG:
    1. Hình thái của hệ rễ:
    [​IMG]
    2. Rễ cây phát triển nhanh bề mặt hấp thụ:
    - Rễ cây phát triển đâm sâu, lan toả hướng đến nguồn nước trong đất.
    - Rễ sinh trưởng liên tục hình thành nên số lượng khổng lồ các lông hút, làm tăng bề mặt tiếp xúc giữa rễ và đất giúp rễ cây hấp thụ ion khoáng và nước đạt hiệu quả cao nhất.
    - Rễ cây trên cạn hấp thụ nước và ion khoáng chủ yếu qua miền lông hút.
    - Lông hút rất dễ gãy và tiêu biến ở môi trường quá ưu trương, quá axit hay thiếu oxi.
    II. CƠ CHẾ HẤP THỤ NƯỚC VÀ ION KHOÁNG Ở RỄ CÂY:
    1. Hấp thụ nước và ion khoáng từ đất vào tế bào lông hút:
    a. Hấp thụ nước:
    - Sự xâm nhập của nước từ đất vào tế bào lông hút theo cơ chế thụ động (cơ chế thẩm thấu): nước di chuyển từ môi trường nhược trương (ít ion khoáng, nhiều nước) sang môi trường ưu trương (nhiều ion khoáng, ít nước)
    - Dịch của tế bào rễ là ưu trương so với dung dịch đất là do 2 nguyên nhân:
    + Quá trình thoát hơi nước ở lá đóng vai trò như cái bơm hút
    + Nồng độ các chất tan cao do được sinh ra trong quá trình chuyển hoá vật chất
    b. Hấp thụ ion khoáng:
    - Các ion khoáng xâm nhập vào tế bào rễ cây theo 2 cơ chế:
    + Cơ chế thụ động: một số ion khoáng đi từ đất vào tế bào lông hút theo cơ chế thụ động (đi từ nơi có nồng độ cao sang nơi có nồng độ thấp)
    + Cơ chế chủ động: một số ion khoáng mà cây có nhu cầu cao (ion kali) di chuyển ngược chiều gradien nồng độ, xâm nhập vào rễ theo cơ chế chủ động, đòi hỏi phải tiêu tốn năng lượng.
    2. Dòng nước và ion khoáng đi từ đất vào mạch gỗ của rễ:
    - Theo 2 con đường:gian bào và tế bào chất.
    III. ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC TÁC NHÂN MÔI TRƯỜNG ĐỐI VỚI QUÁ TRÌNH HẤP THỤ NƯỚC VÀ ION KHOÁNG Ở RỄ CÂY:
    - Các yếu tố ngoại cảnh như: áp suất thẩm thấu của dung dịch đất, độ pH, độ thoáng của đất …ảnh hưởng đến sự hấp thụ nước và ion khoáng ở rễ.


    CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP VỀ NHÀ:
    1. Rễ thực vật trên cạn có đặc điểm hình thái gì thích nghi với chức năng tìm nguồn nước, hấp thụ nước và ion khoáng?
    - Rễ thực vật trên cạn sinh trưởng nhanh, đâm sâu, lan tỏa hướng đến nguồn nước, đặc biệt hình thành liên tục với số lượng khổng lồ các lông hút, tạo nên bề mặt tiếp xúc lớn giữa rễ và đất, nhờ vậy sự hấp thu nước và các ion khoáng được thuận lợi.
    2. Hãy phân biệt cơ chế hấp thụ nước với cơ chế hấp thụ ion khoáng ở rễ cây?
    - Nước được hấp thụ vào rễ cây theo cơ chế thụ động (thẩm thấu) nước di chuyển từ nơi môi trường có nồng độ chất tan thấp (đất)vào môi trường có nồng độ chất tan cao (tế bào rễ)
    - Các ion khoáng di chuyển từ đất vào tế bào rễ theo 2 cơ chế:
     Thụ động: theo chiều nồng độ từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp
     Chủ động: đối với 1 số ion cây có nhu cầu cao như (K+) di chuyển ngược chiều nồng độ và phải cần cung cấp năng lượng
    3. Giải thích vì sao cây trên cạn bị ngập úng lâu sẽ chết?
    Đối với cây trên cạn, khi bị ngập úng, rễ cây thiếu ôxi. Thiếu ôxi phá hoại tiến trình hô hấp bình thường của rễ, tích lũy các chất độc hại đối với tế bào làm lông hút chết và không hình thành được lông hút mới. Do đó cây không hấp thu được nước dẫn đến mất cân bằng nước và cây bị chết.
     

Chia sẻ trang này